Door voldoende en divers beweegonderwijs aan te bieden, ontwikkelen leerlingen kennis over en vaardigheden rondom sport. Daarnaast geeft gezamenlijk sporten en bewegen leerlingen de gelegenheid om het zelfvertrouwen te vergroten, sociale contacten te verstevigen en de eigen weerbaarheid te vergroten. Leerlingen leren samenwerken en omgaan met aspecten zoals winst en verlies. Met een gevarieerd sport- en beweegaanbod kunnen leerlingen ontdekken welke sport goed aansluit bij hun eigen vaardigheden en wensen. Dit verlaagt de drempel om buiten de schoolsetting aan sport deel te nemen.

Wat kan de school doen?

Lesprogramma

Uw school kan kiezen om te werken met erkende lesprogramma’s om gezond beweeg- en sportgedrag van leerlingen te bevorderen, zoals DOiT of Maki. Deze lesprogramma’s vergroten de kennis over het belang van voldoende beweging en maken leerlingen bewust van hun eigen beweeggedrag. Uw school kan één van deze programma’s inzetten naast de lessen lichamelijke opvoeding, de sportdag en het buitenschoolse sportaanbod. Wanneer uw school een lessenserie gaat inzetten, is het goed om vooraf te zorgen voor draagvlak bij de uitvoerende docenten.

 

Lesinhoud

Iedere leerling krijgt verdeeld over zijn schoolcarrière wekelijks minimaal 2 (vwo), 2,2 (havo) of 2,5 (vmbo) lesuren van 50 minuten bewegingsonderwijs aangeboden. Hiermee voldoet u aan de beleidslijn van de onderwijsinspectie voor het aantal lessen lichamelijke opvoeding. Het bewegingsonderwijs dient te worden gegeven door een vakleerkracht (diploma ALO). Het staat natuurlijk vrij om als school meer lessen lichamelijk opvoeding aan te bieden. U kunt zich hiermee profileren als sportactieve school.

 

In de lessen over beweeg- en sportgedrag komen in ieder geval de volgende onderwerpen aan bod: eigen beweeggedrag, gezond beweeggedrag, het stellen van persoonlijke doelen en gedragsbehoud. Het bewegingsonderwijs besteedt tevens aandacht aan kennismaking met verschillende sporten. Dit kan door de eigen vakleerkracht of door sportaanbieders in de buurt. Het is hierbij van belang dat in het bewegingsonderwijs aandacht is voor differentiatie naar de verschillende bewegingsniveaus.

 

Sportdag

De school organiseert voor alle leerlingen minimaal één keer per jaar een verplichte sportdag, met uitzondering van de eindexamenklassen. Zorg ervoor dat de sportdag voor iedereen aantrekkelijk is, zowel voor de sportieve als de minder sportieve leerling. Daarnaast is het belangrijk dat uw leerlingen zich betrokken voelen bij de sportdag. Laat hen bijvoorbeeld zelf de sportdag organiseren. De sportdag hoeft niet voor alle leerlingen op dezelfde dag plaats te vinden. U kunt bijvoorbeeld twee aparte sportdagen organiseren voor de onderbouw en bovenbouw.

 

Buitenschools beweeg- en sportaanbod

Organiseer tenminste 1x per maand beweeg- en sportactiviteiten buiten de reguliere lestijden. Dit aanbod is gericht op leerlingen met een lage sportparticipatie waar ze vrijwillig aan mee kunnen doen. Leerlingen kunnen hierdoor kennismaken met verschillende sporten en kunnen zij ontdekken wat bij hen past. Hierdoor wordt de drempel verlaagd om lid te worden van een sportclub.

 

Uw school stelt voor dit extra aanbod gratis ruimtes ter beschikking. Het buitenschools beweeg- en sportaanbod wordt gegeven door of in samenwerking met sportaanbieders in de buurt bijvoorbeeld een sportmakelaar of buurtsportcoach. In Amsterdam kan bijvoorbeeld het naschoolse sportprogramma Topscore worden ingezet. Het aanbod wordt georganiseerd onder de verantwoordelijkheid van uw school.

 

Voorbeelden van extra activiteiten zijn een sportclinic dat wordt verzorgd door een sportvereniging, een toernooi op school, wekelijks sportinstuif, trainingen ter voorbereiding op een toernooi etc. Ook kan school deelnemen aan (school)sporttoernooien met en/of tegen andere scholen.

 

Buitenschoolse sportaanbieders

De school werkt structureel samen met buitenschoolse beweeg- en sportaanbieders (bijvoorbeeld sportkennismakingslessen). De sportmakelaar of buurtsportcoach kan de school hierin ondersteunen. Binnen de gemeente Amsterdam kan Topscore het buitenschoolse sportaanbod verzorgen.

 

Deskundigheidsbevordering

Wanneer sport en bewegen een belangrijk thema is op uw school, bied docenten indien nodig of gewenst een bij- en nascholing aan op het gebied van beweeg- en sportgedrag. Dit kan bijvoorbeeld met het scholingsaanbod van de Koninklijke Vakvereniging Lichamelijke Opvoeding (KVLO).

 

Onderdeel van curriculum

Leg de lesprogramma’s op het gebied van gezond beweeg- en sportgedrag vast in het curriculum. Hiermee garandeert uw school structurele aandacht voor bewegen en sport.

 

Vakwerkplan

Het is belangrijk dat uw school een vakwerkplan Lichamelijke Opvoeding heeft. Het vakwerkplan is zo ingericht dat alle leerlingen de kerndoelen behalen. Bij een vakwerkplan gaat het om het wat, hoe en waarom rondom het beweeg- en sportaanbod van de school. Dit betreft bewegingsonderwijs en buitenschools beweeg- en sportaanbod.

Ouders voorlichten

Uw school informeert jaarlijks de ouders over de lesprogramma’s, het bewegingsonderwijs en het buitenschools beweeg- en sportaanbod om gezond beweeg- en sportgedrag van leerlingen te bevorderen. De informatie zorgt dat ouders betrokken worden bij het thema bewegen en sport. Dit kan via een ouderbijeenkomst, ouderbrief of in de schoolgids.

Welke programma's?

Topscore
Leerjaar: alle
Niveau: praktijkonderwijs, vmbo, havo, vwo

Duur: doorlopend
Kosten: wordt gefinancierd vanuit de Gemeente Amsterdam
Thema’s: naschools beweegaanbod, activering, structureel bewegen

Topscore streeft naar een actieve leefstijl voor alle Amsterdamse jongeren. Na schooltijd kunnen leerlingen laagdrempelig kennismaken met verschillende sporten. Het sportaanbod wordt afgestemd op de wensen van de school en de mogelijkheden in de buurt.

Door middel van drie aansluitende interventies wordt er ingezet op een traject van inactiviteit naar structureel bewegen.

Topscore Fit is voor inactieve jongeren die zich niet aangetrokken voelen tot de reguliere Topscore activiteiten. Het programma wordt aangepast op de wensen van de leerlingen. Zij bepalen samen met de trainer welke activiteiten er worden gedaan.
Topscore regulier 
is een buitenschools sportaanbod voor semi-actieve jongeren. Er is een éénmalige kennismaking onder schooltijd en vervolgens een gevarieerd naschools sportaanbod van 15 weken.

Topscore Plus is voor actieve leerlingen voor wie doorstroming naar structureel sporten lastig is. Bijvoorbeeld doorstromen van Topscore regulier naar structurele, georganiseerde sportbeoefening. Sportaanbieders zijn nauw betrokken bij Topscore Plus.

DOiT

Leerjaar: klas 1 en 2

Niveau: vmbo

Duur: 12 theorielessen en 4 beweeglessen van 50 minuten

Kosten: €14,50 per leerling

Thema’s: voeding, bewegen, gedragsverandering, bewustwording

Het lesprogramma DOiT heeft als doel om leerlingen aan te zetten tot gezond eetgedrag en voldoende beweging. Speerpunten zijn: minder zoete dranken en ongezonde snacks, minder zittend gedrag en meer lichamelijke activiteit. Het lespakket bestaat uit twaalf theorielessen en vier beweeglessen, verdeeld over twee leerjaren. De lessen worden door docenten zelf uitgevoerd en kunnen worden ingezet tijdens verzorging, biologie, lichamelijke opvoeding en mentorlessen.

Alle leerlingen Actief! 

Leerjaar: alle

Niveau: alle

Duur: gemiddeld 4 uur per week personeelsinzet, docententraining: 1,5 dag,

Kosten: docententraining: €665,-

Thema’s: activeren, motiverende gespreksvoering

 

Alle leerlingen Actief! richt zich op het activeren van inactieve leerlingen. De kern van het programma bestaat uit persoonlijke motivatiegesprekken tussen een docent of intern begeleider met de inactieve leerling. Het doel is om leerlingen intrinsiek te motiveren om meer te gaan bewegen.

 

Maki 

Leerjaar: praktijkonderwijs, vmbo, havo, vwo

Niveau: klas 1 en 2

Duur: 6-8 weken, doorlopend

Kosten: variërend

Thema’s: inactieve leerlingen activeren, gezonde voeding

 

MAKI is een beweeg- en voedingsprogramma, ontwikkeld om inactieve leerlingen in beweging te krijgen. Het sluit aan bij de leefwereld van jongeren door de combinatie van motivatiegesprekken, het gebruik van een game en de inzet van bovenbouwleerlingen als rolmodel. In samenwerking met een lokaal projectteam wordt een passend sport- en beweegaanbod geboden. Naast het aanbod voor inactieve leerlingen is er een leefstijlinterventie voor alle onderbouwleerlingen: de Makigame.

 

IRun2BFit 

Leerjaar: klas 1, 2 of 3

Niveau: vmbo, havo, vwo

Duur: 8 weken, 4 uur per week

Kosten: afhankelijk van pakketkeuze, vanaf €12,50 per leerling

Thema’s: voeding, bewegen, looptraining

 

IRun2BFit is een schoolprogramma gericht op een fitte leefstijl. Het programma wordt vakoverstijgend uitgevoerd bij de lessen biologie, lichamelijke opvoeding en in de mentorles. Docenten kunnen er zelf mee aan de slag en er is voldoende ruimte om het eigen lesmateriaal te integreren. Het programma krijgt een energieke afsluiting door gezamenlijke deelname aan een 5 kilometer loopevenement.

 

Special Heroes 

Niveau: speciaal (voortgezet) onderwijs, praktijkonderwijs

Duur: doorlopend, drie fasen

Kosten: afhankelijk van regio en uitvoering, in de gemeente Amsterdam deels gesubsidieerd

Thema’s: binnen- en buitenschools sportaanbod, sportkennismaking

Het sportstimuleringsprogramma Special Heroes laat jongeren met een beperking ervaren hoe leuk sporten en bewegen kan zijn. Leerlingen maken gedurende enkele onderwijsblokken kennis met diverse sport- en cultuuractiviteiten, zowel binnen als buiten de school. Dit zorgt voor verbetering van fysieke fitheid, meer zelfvertrouwen, meer zelfstandigheid en meer sociale interactie. In samenwerking met sport- en cultuuraanbieders zorgt de school zorgt voor structurele inbedding van sport en bewegen.